De Green Deal, een nieuw toekomstproject voor Europa

Op 11 december 2019 stelde de Europese Commissie haar European Green Deal voor, die sindsdien niet meer uit de actualiteit is weg te denken. En daarom nodigde het VBO Kurt Vandenberghe uit, European Green Deal Advisor op het kabinet van commissievoorzitter Von der Leyen. De talrijke opkomst voor de toelichting van Vandenberghe toont aan dat iedereen het belang van de Green Deal inziet.


Sebastiaan Marien, COMPETENTIECENTRUM ENERGIE, KLIMAAT & MOBILITEIT
04 februari 2020

Kurt Vandenberghe begon zijn uiteenzetting met de boodschap dat de Green Deal veel meer is dan een Europees actieplan om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen. Hij omschreef de deal als een nieuwe agenda voor economische groei. Het huidige groeimodel botst immers op haar ecologische en sociale limieten, waardoor de economische groei eerder beperkt uitvalt. Daarom wil de Europese Commissie inzetten op een model dat de grenzen van onze planeet wel respecteert en dat meer teruggeeft aan de planeet dan het eruit haalt.

Om dat groeimodel waar te maken, kunnen we niet anders dan een aantal gewoonten bij te sturen: hoe we energie of goederen produceren en consumeren, hoe we ons verplaatsen, hoe we wonen … Dat kan de Europese Commissie onmogelijk met één nieuwe richtlijn oplossen. Het vergt veeleer een holistische aanpak, met de nodige ruimte voor innovatie.

Het financiële plaatje dat aan de Green Deal vasthangt, is Kurt Vandenberghe tijdens zijn toelichting zeker niet uit de weg gegaan. De huidige reductiedoelstelling van 40% tegen 2030 gaat gepaard met een jaarlijkse kostprijs van € 260 miljard. Als de doelstelling opgetrokken wordt naar 50% of zelfs 55%, dan zal die jaarlijkse kost zelfs oplopen tot € 400 miljard. Maar als we niets doen, zullen de kosten nog veel hoger uitvallen. Noch de Europese Unie zelf, noch de lidstaten samen kunnen echter in al die middelen voorzien. Daarom zal men op zoek gaan naar financieringsmodellen waarbij overheidsmiddelen gecombineerd worden met private investeringen. Om de investeringen aan te zwengelen, zal de Europese Commissie nagaan of bepaalde regels met betrekking tot staatssteun en bepalingen uit het stabiliteits- en groeipact herbekeken moeten worden.

Kurt Vandenberghe ging met het verhogen van de reductiedoelstelling voor broeikasgassen en een ‘carbon border adjustment’-mechanisme ook in op enkele concrete punten uit de Green Deal. De Europese Commissie onderzoekt op dit moment de verhoging van de reductiedoelstelling voor broeikasgassen naar 50% of 55%. Zodra de keuze is gemaakt, zal de nieuwe doelstelling in een klimaatwet worden vastgelegd. Op die manier wil de EU laten zien dat het haar echt menens is met het klimaat. Daarom ook wil ze die klimaatwet rond hebben tegen de COP26.

Eens de doelstelling vastligt, gaat men na of de beschikbare instrumenten (bv. ETS, effort sharing decision, energy taxation directive …) bijgestuurd moeten worden om die doelstelling op de meest kostenefficiënte wijze te realiseren.

Om oneerlijke concurrentie te voorkomen van landen die geen aandacht hebben voor het klimaat, onderzoekt de Europese Commissie de invoering van een ‘carbon border adjustment’-mechanisme, al dan niet gekoppeld aan de afschaffing van het systeem van de gratis uitstootrechten. De Europese Commissie heeft nog heel wat werk om de Green Deal verder uit te werken en alle goede voornemens waar te maken. Maar ook de overheid, de industrie en haar sectoren zullen heel wat inspanningen moeten leveren om alles goed op te volgen en te weten wat er allemaal op stapel staat.

Onze partners

Actiedomeinen

Een gezond ondernemingsklimaat is essentieel voor een gezonde economie en duurzame groei in België. Als VBO nemen we de verantwoordelijkheid om de motor van onze welvaartsstaat op kruissnelheid te houden. Om dat te bereiken, focussen we op 18 actiedomeinen die bijdragen tot een duurzame groei.


VBO-NIEUWSBRIEVEN

Schrijf u nu in en ontvang wekelijks de laatste artikelen direct in uw mailbox.