Uitstel of afstel? The choice is yours, Prime Minister

Voormalig minister van Buitenlandse Zaken Boris Johnson, grote voortrekker van de Brexit-campagne, toerde in 2016 door het land in een rode bus en beloofde de Britse betalingen van 350 miljoen pond per week aan de Europese begroting integraal door te storten naar de ‘National Health Service’, zeg maar de Britse gezondheidszorg. Aan de bevolking werd een betere toekomst beloofd. De mensen droomden volop van een Brexit die het Verenigd Koninkrijk opnieuw controle zou geven over zijn grenzen en wetten. Én met uitzicht op exact dezelfde voordelen als het lidmaatschap van de Europese Unie.

Pieter Timmermans, ALGEMENE DIRECTIE
16 januari 2019

Droom wordt nachtmerrie
Zo’n tweeënhalf jaar na het referendum weten we dat de Brexitstemming de Britse economie ernstige schade heeft berokkend. Ironisch genoeg kost dit de schatkist zo’n 440 miljoen pond per week, veel meer dan het VK ooit per week heeft bijgedragen aan de EU-begroting, stelt het Centre for European Reform. Bovendien valt het sociaal bloedbad niet te overzien, zo berekende de University of Sussex: maar liefst 400.000 tot 750.000 jobs staan op de helling. En die onzekerheid weegt ook op de Britse investeringen. De Britse minister voor het bedrijfsleven, Greg Clark, trok vorige week aan de alarmbel omdat honderden miljoenen ponden van bedrijven niet meer naar productieve investeringen gaan maar gebruikt worden om zich in te dekken tegen de Brexit.

Dat de Britse volksvertegenwoordigers de deal van Theresa May zouden wegstemmen, stond in de sterren geschreven. Het land was van bij de start van de onderhandelingen compleet verdeeld en men had geen enkele visie op de toekomstige relatie met de EU. Het was dan ook onbegrijpelijk dat de exitprocedure in gang werd gezet zonder een akkoord te hebben afgeklopt binnen de regering. Het gevolg is ons bekend: de ene minister na de andere gooide de handdoek in de ring en de parlementsleden worstelden met de regering. Tijdens een laatste reddingspoging om toch voldoende steun te vinden voor haar deal, vroeg en kreeg Theresa May een aantal bijkomende verduidelijkingen van de EU. Heronderhandelen zat er niet meer in. De EU houdt terecht vast aan haar principes.

A politician thinks of the next election. A statesman, of the next generation
De tegenstem is een blamage voor premier May en haalt haar wankele autoriteit verder onderuit. Ze kan nu kiezen voor een ‘no deal’-Brexit en de onvermijdelijke schade accepteren. Dit zou economisch en politiek desastreus zijn en is bijgevolg geen logische optie.

Om een einde te maken aan de Brexitchaos en de schade te beperken, rest haar nog één valabel alternatief. Theresa May zal een gedurfde politieke stap moeten zetten: de bevolking, die met haar buikgevoel gestemd heeft, tot rede brengen en uitleggen dat de beloftes van het referendum niet volledig kunnen worden waargemaakt. Vervolgens kan ze twee kanten uit:

Ten eerste kan May extra tijd kopen door een verlenging van de onderhandelingen aan te vragen en dus de Brexit te bevriezen. Dit is perfect mogelijk via het Europees verdrag. Hiervoor is er wel unanimiteit nodig bij de EU-lidstaten. Dat May dit zal krijgen, staat buiten kijf. Welke lidstaat heeft immers liever een ‘cliff-edge Brexit’ of wil de zwarte piet van een ‘no deal’ toegespeeld krijgen? Die tijd kan ze dan gebruiken om de Britse politiek eindelijk op één lijn te krijgen en haar deal toch nog op één of andere manier door het Parlement te krijgen. Zo komt er een ordentelijke Brexit, maar die dan wel niet voldoet aan het buikgevoel of het droombeeld. Of ze kan die tijd gebruiken om een tweede referendum te organiseren of te kiezen voor een nieuw model zoals lid worden van de Europese Economische Ruimte zoals Noorwegen.

Ten tweede kan ze redding zoeken bij het Europees Hof van Justitie. De rechters in Luxemburg hebben namelijk beslist dat het VK eenzijdig de exitprocedure kan intrekken. Zo kan May de ganse Brexitsaga terugdraaien en blijft het VK in de EU waar het thuishoort. Want laat ons eerlijk zijn: de Britse economie loopt onder elke vorm van Brexit zware averij op, gaande van een verlies van 3,9% met het voorliggende Brexitplan tot een inkrimping van maar liefst 9,3% bij een ‘no-deal’-Brexit. Deze officiële cijfers van de Britse regering liegen er niet om en bevestigen dat geen Brexit veruit de beste optie is.

Beide opties zorgen ervoor dat de Brexitcrisis niet uitmondt in een rampzalig en onverantwoord ‘no-deal’-scenario waarbij de Britten de EU verlaten zonder scheidingsakkoord, zonder overgangsfase en zonder zicht op een duurzame toekomstige relatie met de EU, wat bijzonder nefast zou zijn voor onze Belgische bedrijven. Onze prioriteit is dus duidelijk. En dit scenario vermijden is zowat het enige waarvoor er een democratische meerderheid te vinden is in het Britse Lagerhuis.

De stelling “A statesman thinks of the next generation” is dus cruciaal. Wil de echte staatsman of staatsvrouw dan nu opstaan?


Onze partners

Actiedomeinen

Een gezond ondernemingsklimaat is essentieel voor een gezonde economie en duurzame groei in België. Als VBO nemen we de verantwoordelijkheid om de motor van onze welvaartsstaat op kruissnelheid te houden. Om dat te bereiken, focussen we op 18 actiedomeinen die bijdragen tot een duurzame groei.

VBO-NIEUWSBRIEF IMPACT

Schrijf u nu in en ontvang wekelijks de laatste artikelen direct in uw mailbox.