VBO & Ageas TrendWatch 2022: Cybercriminaliteit, mismatch op de arbeidsmarkt en fake news meest impactvolle trends op radar van Belgische bedrijfstop

 

Waar liggen de leidinggevenden van Belgische bedrijven wakker van? De toename van cybercriminaliteit, de mismatch op de arbeidsmarkt én de groeiende aanwezigheid van fake news schat de bedrijfstop in als de meest impactvolle trends op korte termijn (1 tot 3 jaar). Door het conflict in Oekraïne worden ook handelsoorlogen en protectionisme hoog ingeschat als belangrijke trend om te monitoren. Daarnaast scoort ook het belang van een goed evenwicht tussen werk en privé bijzonder hoog. Dat blijkt uit ‘TrendWatch 2022’, een nieuwe jaarlijkse studie rond de impact van economische en maatschappelijke trends uitgevoerd door het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO) met de steun van Ageas. De resultaten tonen bovendien een opvallend verschil in visie tussen de nieuwe generatie van managers en managers van een vroegere generatie. Is er een generatieclash in de maak?


Pers, COMMUNICATION & EVENTS
11 augustus 2022

Cruciale trends detecteren in onze bijzonder snel evoluerende wereld en hun impact inschatten is geen ‘one-man job’. Uniek aan de VBO & Ageas TrendWatch 2022 is dat de bevraging werd uitgevoerd  bij zowel leidinggevenden actief in Belgische bedrijven (889 respondenten) als bij een representatief staal van de werkende Belgische bevolking (1300 respondenten). Tijdens de bevraging beoordeelden de respondenten elk gemiddeld 32 trends uit een totaal van 150 trends. De respondenten konden naast een beoordeling van de impact van een trend eveneens de mogelijke termijn van die impact inschatten (korte, middellange of lange termijn).

Het VBO inspireerde zich voor zijn enquête op het onderzoek dat verzekeringsmaatschappij Ageas sinds 2018 jaarlijks op internationale schaal voert. In een proces dat ‘Horizon Scan’ werd gedoopt, onderzoekt en categoriseert Ageas opkomende trends via resultaten van een eigen internationale interne bevraging bij zo’n 1.400 medewerkers in combinatie met onderzoek met artificiële intelligentie uitgevoerd door de Belgische start-up Trensition,.

In de VBO & Ageas TrendWatch 2022 vergelijken we ook de resultaten van de interne bevraging van Ageas in Europa en Azië met de resultaten van de VBO-survey in België. De resultaten van de Belgische bevraging lopen grotendeels parallel met die van de internationaal opgezette studie door Ageas, maar we zien ook relevante verschillen.

Cyberveiligheid topprioriteit

Uit de resultaten van de VBO & Ageas TrendWatch 2022 blijkt dat het belang van cyberveiligheid met stip de absolute topprioriteit is bij leidinggevenden ongeacht hun leeftijd. Eenzelfde mate van bezorgdheid over cyberveiligheid noteren we eveneens bij de werkende Belg. Ook internationaal komt dit thema naar boven als een van de meest impactvolle trends. Sinds de pandemie e-commerce en thuiswerk een stevige duw in de rug heeft gegeven, zijn cybercriminelen er als de kippen bij om daar gebruik van te maken. De cijfers liegen er niet om. In 2021 kreeg het Centrum voor Cybersecurity België 4.574.463 verdachte berichten toegestuurd en kon daardoor 1.433.731 verdachte URL’s laten blokkeren. Een goede cybersecuritystrategie was altijd al belangrijk voor bedrijven. Maar de coronacrisis zette dat nog eens extra in de verf. Uit het jaarrapport van de Cyber Security Coalition - een coalitie van toonaangevende spelers uit de academische wereld, overheden, de private sector en het VBO die de krachten bundelen in de strijd tegen cybercriminaliteit - blijkt dat bij ransomware-aanvallen organisaties amper 65% van de gestolen data kunnen recupereren ook al betaalt men het losgeld, met vaak catastrofale gevolgen voor het bedrijf. Het onderstreept eens te meer waarom een goede cybersecuritystrategie onontbeerlijk is voor elke onderneming.

Mismatch op de arbeidsmarkt maakt managers ongerust

Met de huidige schaarste op de arbeidsmarkt en de verschillende pogingen om de werkgelegenheidsgraad op te krikken naar 80% in het achterhoofd, komt het niet als een verrassing dat de Belgische leidinggevenden in hun top 3 van meest belangrijke en impactvolle trends de mismatch op de arbeidsmarkt aanstippen als grote tendens die zich het snelst zal voltrekken.

Oorlog in Oekraïne doet vrees rond handelsoorlogen en protectionisme toenemen

Gevraagd naar de wereldeconomie zeggen leidinggevenden dat ze de trend naar toenemend protectionisme en meer handelsoorlogen zien als een grote zorg die op korte termijn een aanzienlijke impact kan hebben op onze ondernemingen en sectoren. Met de huidige geopolitieke situatie in Oekraïne en de daaraan gelinkte economische problemen, is het niet verwonderlijk dat die onderwerpen zo hoog scoren bij Belgische managers. Daarom heeft het VBO sinds maart van dit jaar een multidisciplinaire taskforce opgericht die samen met experten van bedrijfsfederaties de situatie nauwlettend opvolgt. Daarnaast werd er ook een ‘Focus International Trade’ gepubliceerd om de sectorfederaties en de ondernemingen zo goed mogelijk op de hoogte te houden.

Toenemende verkeersdrukte baart zorgen

Naast cybercrime, de mismatch op de arbeidsmarkt en de oorlog in Oekraïne staat ook de toenemende verkeersdrukte in de top 10 van meest impactvolle trends. Begrijpelijk, aangezien de Belgische mobiliteit in de komende jaren voor tal van uitdagingen staat: files, CO2-uitstoot en luchtvervuiling terugdringen, een betere verdeling tussen de verschillende vervoerswijzen, veiligere wegen, meer multimodaliteit …

De toenemende verkeersdrukte is ook een thema dat het VBO van dichtbij volgt. Omdat meten weten is en België nog niet over een platform beschikte dat een grote waaier aan mobiliteitsindicatoren samenbracht, hebben het VBO en FEBIAC (de federatie van de auto- en tweewielerindustrie in België) de handen in elkaar geslagen en het Belgian Mobility Dashboard gelanceerd.

Het Belgian Mobility Dashboard is een digitaal en wetenschappelijk onderbouwd dataplatform dat voor iedereen toegankelijk is. Dankzij het dashboard staat een brede waaier aan kritieke mobiliteitsindicatoren ter beschikking van iedereen: burgers, overheden, regeringen en mobiliteitsexperten. Zo worden alle relevante en feitelijke data met betrekking tot het hele Belgische grondgebied op één site gecentraliseerd, met als uiteindelijk doel het ecosysteem van onze mobiliteit beter leren begrijpen en vooral haar evolutie door de jaren heen onderzoeken.

Welzijn op het werk steeds belangrijker

Duurzaam werk en een goede balans tussen werk en privé is vandaag een belangrijke factor in ‘the war for talent’, en dat is ook de Belgische managers niet ontgaan. Het belang van evenwicht tussen werk en het privéleven staat stevig genoteerd in hun top tien van belangrijkste impactvolle trends op korte termijn. Eenzelfde resultaat noteren we ook op internationaal vlak.

Gendergelijkheid, diversiteit en inclusie top of mind in het publieke debat, maar nog niet in dezelfde mate bij leidinggevenden?

Het is opvallend dat leidinggevenden diversiteit en inclusie eerder laag op de lijst van belangrijke maatschappelijke trends plaatsen, terwijl het thema toch prominent aanwezig is in het brede publieke debat en in de bedrijfscommunicatie. Dat kan erop wijzen dat ondanks de maatschappelijke urgentie van het thema andere trends als belangrijker en nijpender worden aanzien. Medewerkers van Ageas zowel in Europa als in Azië zien gendergelijkheid, diversiteit en inclusie als trends op korte termijn doch met een matige impact op hun business.

Naast diversiteit en inclusie scoort ook duurzame consumptie laag als het op impact aankomt ondanks het feit dat de thematiek regelmatig het nieuws haalt.

Generatieclash: jongere managers leggen andere accenten dan vroegere generaties

Gegevensbescherming, milieuverontreiniging, toenemend gebruik van de digitale portemonnee, uitgebreidere aanwezigheid van 5G … Het zijn maar enkele voorbeelden van trends die jonge leidinggevenden aanzienlijk hoger op het impactlijstje plaatsen dan oudere managers. In globo stippen beide groepen dezelfde thema’s (cybercriminaliteit, fake news) aan als belangrijkste trends in de komende jaren, maar jongere managers leggen duidelijk andere accenten (zoals een grotere focus op nieuwe digitale trends en het belang van het milieu) dan oudere generaties.

 


Snelst verwachte en meest impactvolle trends per domein

Als we even kijken naar de snelst verwachte trends in het domein van technologie en wetenschap plaatsen de leidinggevenden de sterkere aanwezigheid van 5G op één. Daarnaast vervolledigen de toename van het gebruik van marketingautomatisering en de toenemende aanwezigheid van niet-detecteerbare deepfakes de top drie. De trends met de grootste verwachte impact voor de sector technologie en wetenschap zijn de komst van nieuwe energieopslagsystemen, het gebruik van robothardware en de realisatie van een slim energienet.

Vanuit Agoria ziet men een aantal belangrijke technologische trends en ontwikkelingen die een positieve rol kunnen spelen rond een aantal van de hoger vernoemde maatschappelijke uitdagingen. De uitbraak van het coronavirus heeft aangetoond dat er in bepaalde sectoren en voor bepaalde functies een groot potentieel voor telewerken is, waardoor er heel wat verplaatsingen kunnen worden vermeden of gespreid. Dat heeft een belangrijke impact op de files tijdens de spits. Ook investeringen in nieuwe technologieën zoals slim en dynamisch verkeersmanagement, alsook coöperatieve intelligente transportsystemen (C-ITS) zoals intelligente verkeerslichten, kunnen een significant positieve invloed hebben op de verkeersdoorstroming. Het gebruik van ‘slimme laadoplossingen’ voor elektrische en plug-in hybride voertuigen is dan weer een positief element voor de uitdaging rond de impact van de elektrificatie van de transportsector op onze elektriciteitsnetten.

Een studie van Agoria over cyberveiligheid in de maakindustrie toont evenwel aan dat er nog een hele weg te gaan is. Slechts een op de twee bedrijven gebruikt de nodige veiligheidsstandaarden en slechts een op de drie maakbedrijven heeft een plan dat naast de IT-systemen ook de beveiliging van de productieomgeving omvat. Met 5G en het 'internet of things’ worden geconnecteerde machines echter ook zeer kwetsbaar voor cyberaanvallen. Daarom heeft Agoria als doel om alle leden van de maakindustrie de komende vijf jaar te wapenen met een allesomvattend cyberveiligheidsplan.

Corona verdwijnt uit hoofden van managers

Meer dan 2 jaar na de start van de coronapandemie en na het loslaten van vrijwel alle restricties is het weinig verrassend dat leidinggevenden ‘pandemieën’ niet in hun top 10 van meest impactvolle trends zetten. Ook voor trends specifiek in het gezondheidsdomein noteren we pandemieën pas op de derde plaats. De respondenten zetten de stijgende gezondheidsuitgaven op de eerste plaats als een belangrijkste trend, gevolgd door aandacht voor geestelijke gezondheid en welzijn.

De werknemers van Ageas zien ook thema’s zoals de lage rente, extreme weersomstandigheden, geopolitieke spanningen en de versnippering van het distributielandschap als behoorlijk impactvolle trends.

Leidinggevende versus grote publiek

Bijzonder aan de bevraging van het VBO is de dubbele bevraging bij enerzijds managers en bedrijfsleiders en anderzijds de werkende Belg. Als we de antwoorden van de managers naast die van het ruime publiek leggen, zien we parallellen inzake trends als de toename van cybercriminaliteit, de groeiende aanwezigheid van fake news en de toenemende verkeersdrukte. Maar er zijn ook verschillen. Zo staan mismatch op de arbeidsmarkt en het belang van evenwicht tussen werk en privé hoger op het prioriteitenlijstje bij leidinggevenden dan bij de werkende Belg. Omgekeerd staan pandemieën nog in de top 10 bij de werkende Belg, maar niet bij de managers.  

 

Quotes

“Met de ‘TrendWatch 2022’ maakt het VBO jaarlijks een evaluatie van de manier waarop Belgische leidinggevenden en werknemers de impact van wereldwijde economische en maatschappelijke trends inschatten. Daarvoor inspireerden we ons op de ‘Horizon Scan’-oefening die Ageas uitvoert”, stelt Pieter Timmermans, CEO van het VBO. “Met de mismatch van arbeidsmarkt hoog op het prioriteitenlijstje van de managers, zien we ook hier een signaal vanuit het middenveld naar de politieke wereld om stevig werk te maken van het opdrijven van onze werkgelegenheidsgraad.”

“Als bedrijf is het van uiterst belang om vooruit te denken en steeds een stap voor te zijn. Zo ook voor Ageas. De interne denktank van de Groep, Think2030, brengt een diverse groep van medewerkers uit Europa en Azië samen om trends te spotten, te evalueren en op te volgen. We zijn trots dat we als internationale onderneming met Belgische roots het VBO met onze ervaring en kennis op het vlak van ‘trend scanning’ kunnen bijstaan bij het in kaart brengen van maatschappelijke evoluties in het belang van alle Belgische ondernemers, en hen tegelijkertijd ook een internationaal perspectief kunnen bieden”, dixit Hans De Cuyper, CEO van Ageas.

Methodologie van de bevraging TrendWatch 2022

Het Belgische luik van de survey bevat een online onderzoek uitgevoerd door onderzoeksbureau iVOX in opdracht van het VBO tussen 19 mei 2022 en 31 mei 2022 bij 1.300 werkende Belgen en studenten (waarvan 467 uit het top-, hoger of middenkader), representatief op geslacht, taal, regio, leeftijd en diploma. De maximale foutenmarge bij 1.300 werkende Belgen en studenten bedraagt 3,02%. Verder werden er ook 889 werkgevers / leidinggevenden (afkomstig uit het top-, hoger of middenkader) bevraagd, waarvan 422 gehaald werden uit de database van het VBO.

Methodologie van de Ageas Horizon Scan Survey

In 2018 creëerde Ageas de interne denktank Think2030 met als bedoeling om het strategisch denken op lange termijn binnen het bedrijf te versterken en te promoten en zo de weerbaarheid van de eigen organisatie te verhogen. Het onderzoek dat door de denktank wordt uitgevoerd, voedt een intern ‘trend scanning’-proces, Horizon Scan genaamd.

In dit proces voert men jaarlijks een interne enquête bij zo’n 1400 medewerkers met als doel om standpunten van binnenuit (inside-out) te capteren. Iedere deelnemer geeft een persoonlijke inschatting over hoe impactvol bepaalde trends zullen zijn in de toekomst en binnen welke termijn ze zich zullen voordoen. De ‘outside-in’-visie verkrijgt men door gebruik te maken van artificiële intelligentie (AI) via een partnership met de Belgische start-up Trensition. De AI-tool werkt op basis van natuurlijke taalverwerking van miljoenen online gegevens uit studies en berichtgeving en levert een beschrijvende analyse van het verleden op en een voorspellende analyse die toelaat om een projectie te maken van hoe de trends in de toekomst zullen evolueren.

De vergelijking van beide inputstromen laat Ageas toe om de snelheid en het belang van opkomende trends secuur in te schatten en ermee aan de slag te gaan.

Onze partners

Actiedomeinen

Een gezond ondernemingsklimaat is essentieel voor een gezonde economie en duurzame groei in België. Als VBO nemen we de verantwoordelijkheid om de motor van onze welvaartsstaat op kruissnelheid te houden. Om dat te bereiken, focussen we op 18 actiedomeinen die bijdragen tot een duurzame groei.


VBO-NIEUWSBRIEVEN EN PERSBERICHTEN

Schrijf u nu in en ontvang wekelijks de laatste artikelen direct in uw mailbox.